QGIS Stedelijke Morfologie

Alles van QGIS

n de cursus QGIS Stedelijke Morfologie ( Urban Morphology ) leer je hoe je de vorm, structuur en dichtheid van stedelijke gebieden analyseert en visualiseert in QGIS, zonder te programmeren. Je werkt met gespecialiseerde plugins zoals MORPHINT en MorphAL om morfologische indicatoren te berekenen, zoals bebouwingsdichtheid, compactheid, open ruimte en ruimtelijke structuur.

Cursusduur: 2 dagen

Gegeven door:

Merijn Koreman
Nederlands

Introductie QGIS Stedelijke Morfologie

Wil je leren hoe je de vorm, structuur en dichtheid van steden analyseert en inzichtelijk maakt met geografische data, zonder te hoeven programmeren? In de cursus QGIS Stedelijke Morfologie leer je hoe je met QGIS zelfstandig stedelijke patronen onderzoekt en vergelijkt. Je ontdekt hoe stedelijke vormanalyse helpt bij het begrijpen en onderbouwen van ruimtelijke keuzes, juist in een tijd waarin in Nederland op grote schaal nieuwe woningen worden gebouwd.

QGIS is een krachtig open-source GIS-platform voor het analyseren en visualiseren van geografische data. In deze cursus bouw je voort op je QGIS-basis en leer je werken met gespecialiseerde plugins voor stedelijke morfologie. Je werkt onder andere met MORPHINT (voor dichtheid, intensiteit en ruimtelijke indicatoren) en MorphAL (voor morfologische analyse van stedelijke structuren). Je leert hoe deze tools stedelijke kenmerken kwantificeren en hoe je ze effectief inzet in ruimtelijke analyse.

Stedelijke morfologie in QGIS gaat verder dan het bekijken van gebouwen op een kaart. Je leert hoe je bebouwingspatronen, open ruimte, compactheid en ruimtelijke samenhang analyseert, en hoe je verschillende stedelijke typologieën met elkaar vergelijkt. Daarmee combineer je data-analyse met cartografische visualisatie voor beter inzicht in hoe steden zijn opgebouwd en hoe ze kunnen verdichten of uitbreiden.

In QGIS Stedelijke Morfologie verbind je analyse direct aan actuele vraagstukken. Of je nu werkt aan woningbouwopgaven, verdichting, herstructurering, leefbaarheid of ruimtelijke planning – deze cursus laat zien hoe je stedelijke vormanalyse praktisch en onderbouwd toepast binnen QGIS, zonder één regel code te schrijven.

Je werkt met open-source software, volgt een praktijkgerichte aanpak en ontwikkelt vaardigheden die direct toepasbaar zijn in realistische plannings- en ontwerpscenario’s. Technisch inhoudelijk, maar helder uitgelegd en gericht op begrijpen én toepassen.

Wat leer je in de cursus QGIS Stedelijke Morfologie?

In deze cursus leer je stap voor stap hoe je stedelijke structuren analyseert met GIS. Je begint met de basis: wat stedelijke morfologie is, welke ruimtelijke indicatoren worden gebruikt en hoe stedelijke vorm samenhangt met dichtheid en ruimtegebruik.

Vervolgens ga je praktisch aan de slag met:

  • Analyseren van gebouw- en blokstructuren
  • Berekenen van dichtheids- en intensiteitsindicatoren
  • Gebruik van MORPHINT voor stedelijke vorm- en intensiteitsanalyse
  • Toepassen van MorphAL voor morfologische structuurkenmerken
  • Vergelijken van stedelijke gebieden en typologieën
  • Visualiseren van stedelijke patronen en ruimtelijke verschillen
  • Relateren van analyse-uitkomsten aan woningbouw en verdichting

Door duidelijke uitleg en praktijkoefeningen leer je hoe je stedelijke morfologische analyses correct interpreteert en inzet in analyse en communicatie.

Waarom kiezen voor de cursus QGIS Stedelijke Morfologie?

Deze cursus maakt stedelijke vormanalyse toegankelijk voor GIS-gebruikers. Waar stedelijke morfologie vaak theoretisch blijft, laat deze cursus zien hoe je met QGIS en plugins meetbare en vergelijkbare inzichten genereert.

Je leert onder andere:

  • Hoe stedelijke vorm en dichtheid ruimtelijk worden gemeten
  • Waar MORPHINT en MorphAL elk sterk in zijn
  • Hoe je stedelijke structuren vergelijkt en onderbouwt
  • Hoe je analyses toepast in woningbouw en ruimtelijke planning

De cursus is ontwikkeld voor praktisch en zelfstandig leren, met een sterke focus op toepasbaarheid in de Nederlandse ruimtelijke context.

Voor wie is deze cursus bedoeld?

Deze cursus is bedoeld voor GIS-gebruikers die werken aan stedelijke ontwikkeling en woningbouwvraagstukken. Werk je in ruimtelijke planning, stedenbouw, woningbouw, infrastructuur, onderzoek, beleid of onderwijs? Dan biedt deze cursus directe meerwaarde.

Je hebt geen programmeerkennis nodig, maar wel een basis in QGIS. Heb je al gewerkt met geografische data en wil je stedelijke verdichting, uitbreiding en woningbouw beter onderbouwen met data? Dan is QGIS Stedelijke Morfologie een logische volgende stap.

Lees meer

Inschrijven






    Korting: 10% bij 3 cursisten
    15% vanaf 4 cursisten

    €1095,- Excl. btw

    €1095,- Excl. btw

    Dagindeling QGIS Stedelijke Morfologie

    Dag 1 – Basis stedelijke morfologie & analyse van bestaande stedelijke structuren

    Op dag 1 leg je de inhoudelijke en technische basis voor het analyseren van stedelijke morfologie in QGIS. Je maakt kennis met de kernbegrippen van stedelijke morfologie, zoals bebouwingsstructuur, dichtheid, open ruimte en stedelijke typologieën. Daarbij is er aandacht voor de Nederlandse context, waarin verdichting en grootschalige woningbouw een centrale rol spelen.

    Je gaat praktisch aan de slag met het voorbereiden en analyseren van stedelijke datasets, zoals gebouwen, percelen en blokken. Met behulp van MORPHINT leer je hoe je stedelijke dichtheids- en intensiteitsindicatoren berekent en visualiseert. Ook maak je kennis met MorphAL voor het analyseren van morfologische kenmerken van stedelijke structuren.

    Aan het einde van dag 1 kun je:

    • Stedelijke morfologische begrippen vertalen naar GIS-analyses
    • Gebouw- en blokdata voorbereiden voor morfologische analyse
    • Dichtheid, intensiteit en ruimtelijke structuur berekenen
    • MORPHINT en MorphAL toepassen voor basisanalyses
    • Stedelijke patronen en verschillen inzichtelijk maken

    Dag 1 is gericht op begrip, meten en visualiseren van bestaande stedelijke structuren.

    Dag 2 – Vergelijken, verdichting & toepassing in woningbouw en planning

    Op dag 2 verschuift de focus naar interpretatie en toepassing. Je leert hoe je morfologische indicatoren gebruikt om stedelijke gebieden te vergelijken en hoe je analyses inzet voor vraagstukken rondom woningbouw, verdichting en herstructurering.

    Je werkt met vergelijkende analyses tussen verschillende wijken, steden of scenario’s en leert hoe stedelijke vorm samenhangt met ruimtegebruik en ontwikkelpotentieel. Daarbij besteed je aandacht aan het onderbouwen van keuzes in ruimtelijke planning en woningbouw met data. De resultaten vertaal je naar duidelijke kaarten en visualisaties die geschikt zijn voor beleid, ontwerp en communicatie.

    Aan het einde van dag 2 kun je:

    • Stedelijke gebieden en typologieën vergelijken
    • Morfologische analyses toepassen op woningbouwopgaven
    • Verdichtings- en uitbreidingsvraagstukken onderbouwen
    • Analyse-uitkomsten vertalen naar beleids- en planningskaarten
    • Stedelijke morfologie inzetten als onderbouwing in besluitvorming

    Dag 2 richt zich op toepassen, vergelijken en onderbouwen van stedelijke morfologie binnen actuele ruimtelijke opgaven.

    Cursusduur: 2 dagen
    Schrijf me in

    Leerdoelen

    • De vorm, structuur en dichtheid van stedelijke gebieden analyseren en visualiseren in QGIS, met directe toepassing op de grootschalige woningbouwopgaven in Nederland.
    • Morfologische indicatoren zoals bebouwingsdichtheid, intensiteit, compactheid en open ruimte berekenen en interpreteren om verdichting en uitbreiding ruimtelijk te onderbouwen.
    • Stedelijke gebieden en typologieën met elkaar vergelijken om inzicht te krijgen in ontwikkelpotentieel voor nieuwe woningen en herstructurering.
    • Resultaten van stedelijke morfologie-analyses vertalen naar duidelijke kaarten en inzichten die bruikbaar zijn voor ruimtelijke planning, beleid en besluitvorming rond de Nederlandse bouwopgave.
    Profiel foto van Suzy Palmer-Smith. Onze Opleidingscoördinator Internationaal

    Meer informatie?

    Heb je vragen over de inhoud van de cursus? Of twijfel je of de cursus aansluit bij jouw leerdoelen of wensen? Liever incompany of een privé cursus? We helpen je graag verder.

    Andere cursussen

    Veel gestelde vragen over de cursus QGIS Stedelijke Morfologie

    Met stedelijke morfologie kun je inzichtelijk maken waar verdichting mogelijk is en waar uitbreiding logisch of ruimtelijk wenselijk is. Door dichtheid, open ruimte en stedelijke structuur te analyseren, helpt QGIS Stedelijke Morfologie bij het onderbouwen van keuzes rond de grote woningbouwplannen die Nederland de komende jaren kent.

    Ja. De cursus sluit goed aan bij de dagelijkse praktijk van gemeenten, provincies en regio’s die werken aan omgevingsvisies, woningbouwprogrammering en gebiedsontwikkeling. De analysemethoden zijn toepasbaar op Nederlandse datasets zoals gebouwen, wijken en CBS-gebieden.

    Absoluut. Je leert hoe je bestaande stedelijke structuren analyseert en vergelijkt, zodat je kunt beoordelen waar verdichting ruimtelijk haalbaar is en waar herstructurering of transformatie kansrijk is binnen de Nederlandse context.

    De cursus is vooral geschikt voor toepassingen zoals woningbouwlocaties, binnenstedelijke verdichting, herontwikkeling van bedrijventerreinen, stationsgebieden en uitbreidingswijken. Ook voor beleidsanalyse en onderbouwing van ruimtelijke keuzes biedt stedelijke morfologie concrete meerwaarde.